سریال سیب خنده 1376؛ طنز آیتمی رضا عطاران در دهه 70 برای رده سنی کودک و نوجوان
سریال سیب خنده یکی از مجموعه های خاطره انگیز تلویزیون ایران در دهه 70 و از آثار گروه کودک و نوجوان شبکه یک است. این مجموعه محصول سال 1376 بود و با کارگردانی رضا عطاران و شیرین جاهد ساخته شد. جواد رضویان، مجید صالحی، یوسف تیموری، بهراد خرازی، امیر غفارمنش و جمعی دیگر از بازیگران جوان آن دوره در این مجموعه حضور داشتند؛ تعدادی از آنها بعدها به چهره های شناخته شده تلویزیون و سینمای ایران تبدیل شدند.
سیب خنده برخلاف سریال های داستان محور، از آیتم های نمایشی کوتاه تشکیل شده بود و موضوعات اجتماعی و موقعیت های روزمره را با زبان طنز برای کودکان و نوجوانان مطرح می کرد. یکی از شناخته شده ترین آیتم های آن نیز «مجید دلبندم» بود که با بازی مجید صالحی و بهراد خرازی شکل گرفت و بعدها در قالب یک مجموعه مستقل ادامه پیدا کرد.
سیب خنده در سال های مختلف در شبکه آی فیلم بازپخش و در وب سایت این شبکه نیز آرشیو شده است. آی فیلم نخستین بار در سال 1397 اعلام کرد که پخش این مجموعه را از 21 تیر آغاز می کند و در سال 1399 نیز امکان تماشای آن را از طریق وب سایت خود معرفی کرد؛ این مجموعه در تمام بازپخشها 35 قسمت اصلی را حفظ کرده است.
داستان و ساختار سریال سیب خنده
سیب خنده یک داستان واحد و پیوسته نداشت و به صورت مجموعه ای از آیتم های نمایشی کوتاه ساخته شده بود. در این آیتم ها موقعیت های روزمره، رفتارهای اجتماعی، سوءتفاهم ها و موضوعات قابل درک برای کودکان و نوجوانان به زبان طنز روایت می شدند.
به همین دلیل هر بخش از مجموعه می توانست شخصیت ها، موقعیت و ایده کمدی متفاوتی داشته باشد و برای دنبال کردن آن نیازی به دانستن داستان قسمت های قبل نبود. آی فیلم نیز ساختار مجموعه را بر پایه آیتم های مختلف و پرداختن طنزآمیز به موضوعات اجتماعی معرفی کرده است.
مجید دلبندم؛ معروف ترین آیتم سیب خنده
یکی از شناخته شده ترین بخش های سیب خنده، آیتم مجید دلبندم با بازی مجید صالحی و بهراد خرازی بود. این آیتم بر پایه بازی با اشتباهات کلامی و واکنش شخصیت مقابل شکل می گرفت و به یکی از بخش های قابل تشخیص مجموعه تبدیل شد.
محبوبیت این شخصیت و ایده کمدی آن بعدها زمینه ساز ساخت مجموعه مستقل مجید دلبندم در سال 1377 شد؛ بنابراین این شخصیت ابتدا در فضای سیب خنده شکل گرفت و سپس در قالب مجموعه ای جداگانه ادامه پیدا کرد.
بازیگران اصلی
- یوسف تیموری
- مجید حامد
- بهراد خرازی
- سید جواد رضویان
- مجید صالحی
- سپهر آزادی
- اشکان اشتیاق
- دنا رسام
- امیر غفارمنش
- مریم شیرازی
- مهتاب آقاجمالی
- عبدالرضا جعفری
- رضا عطاران
نقد و بررسی سیب خنده
مهم ترین ویژگی سیب خنده را باید در ساختار آیتمی و تکیه بر ایده های کوتاه کمدی جست وجو کرد. این مجموعه قرار نبود یک داستان طولانی را در چندین قسمت دنبال کند؛ هر آیتم موقعیت خود را معرفی می کرد و در مدت کوتاهی به نتیجه می رساند. چنین ساختاری برای برنامه ای که مخاطب اصلی آن کودکان و نوجوانان بودند، امکان تنوع بیشتر در شخصیت ها و موقعیت های نمایشی را فراهم می کرد.
بخش دیگری از ارزش امروز این مجموعه به بازیگران آن مربوط می شود. تعدادی از چهره هایی که در سیب خنده در ابتدای مسیر کاری خود دیده می شدند، بعدها در آثار متعدد کمدی و تلویزیونی حضور پیدا کردند. آی فیلم نیز در معرفی مجموعه، از حضور برخی از این بازیگران در نخستین تجربه های تصویری شان یاد کرده است.
با این حال، جذابیت سیب خنده برای مخاطب امروز تا حد زیادی به فضای تلویزیون دهه 70، نوع اجرای کمدی و خاطرات کودکی وابسته است. بنابراین اگر مجموعه را بعد از نزدیک به سه دهه دوباره تماشا کنید، طبیعی است که بخشی از شوخی ها و شیوه اجرای آن را متعلق به همان دوره ببینید. ارزش این اثر بیشتر در جایگاه آن در برنامه های کودک و نوجوان آن دوره و مسیر شکل گیری برخی چهره ها و شخصیت های کمدی تلویزیون قابل بررسی است.
اطلاعات و عوامل سریال ایرانی سیب خنده 1376
| عنوان | اطلاعات |
|---|---|
| نام فارسی | سیب خنده |
| نام انگلیسی | Sib-e Khandeh |
| سال تولید و پخش | 1376 |
| ساختار | مجموعه آیتمی و نمایشی |
| تعداد قسمت | 35 قسمت در آرشیو منتشرشده آی فیلم |
| گروه مخاطب | کودک و نوجوان |
| ژانر | کمدی، کودک و نوجوان، اجتماعی |
| کارگردانان | رضا عطاران و شیرین جاهد |
| نویسندگان متن آیتم ها | رضا عطاران، شیرین جاهد، شیما بحرینی و مجید صالحی |
| تهیه کنندگان | بیژن بیرنگ و مسعود رسام |
| مدیر تولید | مهران رسام |
| مدیر فیلمبرداری | محمدرضا کاظمی |
| آهنگساز | علی بیرنگ |
| سرپرست تدوین | کریم اسلامی |
| طراح گریم | مریم شکرایی |
| صدابردار | رضا کشاورز |
| شبکه پخش اولیه | شبکه یک سیما، گروه کودک و نوجوان |
| کیفیت موجود در این صفحه | Full HD – 1080p |
| فرمت تصویر | MP4 |
