فیلم یک بوس کوچولو ۱۳۸۳ | در میان سکوت و سفر…

فیلم یک بوس کوچولو 1383 ششمین فیلم بهمن فرمان‌آرا، کارگردان برجسته و بحث‌انگیز سینمای ایران، است که در سال ۱۳۸۳ ساخته شد و ۲۳ آذر ۱۳۸۴ به اکران عمومی رسید. این فیلم سومین اثر از سه‌گانه مرگ فرمان‌آرا پس از «بوی کافور، عطر یاس» و «خانه‌ ای روی آب» محسوب می‌شود و یکی از پخته‌ترین آثار او به شمار می‌رود.

فیلمبرداری این اثر توسط محمود کلاری (از برجسته‌ترین فیلمبرداران سینمای ایران)، تدوین توسط عباس گنجوی و موسیقی آن توسط احمد پژمان (آهنگساز نام‌آشنای سینمای ایران) ساخته شده است. فیلمنامه این اثر نیز توسط خود فرمان‌آرا به نگارش درآمده است.

فرمان‌آرا که دانش‌آموخته سینما از دانشگاه کالیفرنیا و مدرسه هنرهای دراماتیک لندن است، پیش از انقلاب فیلم‌های شاخصی چون «خانه قمر خانم»، «شازده احتجاب» و «سایه‌ های بلند باد» را کارگردانی کرد و تهیه‌کنندگی تعدادی از بحث‌انگیزترین فیلم‌های تاریخ سینمای ایران از جمله «دایره مینا» (مهرجویی)، «ملکوت» (خسرو هریتاش) و «کلاغ» (بهرام بیضایی) را بر عهده داشت.

او پس از تغییر شرایط سیاسی اواخر دهه پنجاه از ایران رفت و پس از سال‌ها دوری، در اواسط دهه هفتاد بازگشت و سه‌گانه مرگ خود را ساخت. یک بوس کوچولو با بازی رضا کیانیان، جمشید مشایخی، جمشید هاشم‌پور، هدیه تهرانی و فاطمه معتمدآریا، داستان دو نویسنده پیر را روایت می‌کند که سفری به پهنای ایران آغاز می‌کنند. فیلم در نهمین دوره جشن حافظ موفق شد جایزه بهترین بازیگر مرد سینما را برای رضا کیانیان به ارمغان آورد.

فیلم یک بوس کوچولو ۱۳۸۳

خلاصه و موضوع داستان

یک نویسنده پس از سال‌های طولانی به ایران برمی‌گردد و به خانه دوست دیگرش می‌رود که او هم نویسنده است. آنها سفری را به چند شهر ایران آغاز می‌کنند. این فیلم به شرح سفر و در نهایت مرگ دو شخصیت به نام‌های اسماعیل شبلی (با بازی جمشید مشایخی) و محمد‌رضا سعدی (با بازی رضا کیانیان) می‌پردازد که به باور منتقدان، اشاراتی به دو نویسنده و هنرمند معاصر، اسماعیل فصیح و ابراهیم گلستان دارد.

سعدی سال‌ها از سرزمین خود گسسته و حالا پس از سال‌ها به بهانه مرگ پسرش کامران به ایران بازگشته است. او در کنار شبلی که در ایران مانده و آثارش محبوبیت عام پیدا کرده، سفری به پهنای موطنش آغاز می‌کند. فیلم با رنگمایه‌ای خیال‌انگیز و گاه شبح‌آسا، روایت خود را پای‌بند به قراردادهای زندگی واقعی نمی‌کند و با تمسک به رازوارگی و اتفاقات نامعمول، ارتباط معنوی و عمیق دو روشنفکر را به تصویر می‌کشد.

اسماعیل شبلی: «این بچه‌ها هیچی از کوروش نمی‌دونن!»
محمدرضا سعدی: «بهتر، چون میگن جاسوس آمریکایی‌ها بوده!»
اسماعیل شبلی: «اطلاعاتت قدیمیه، اسمش توی فراماسونا دراومده!»

رضا کیانیان در نقش محمد‌رضا سعدی - فیلم یک بوس کوچولو ۱۳۸۳

نقد و بررسی فیلم یک بوس کوچولو

یک بوس کوچولو اثری است به شدت داستان‌گو، روان و البته به لحاظ مختصات سینمایی سنگین. فیلم سرشار از اتفاقات غیرمعمول با چاشنی وهم و خیال و فراواقعیت است؛ رخدادهایی عجیب که فیلمساز بر اساس شیوه داستان‌نویسی مدرن تلاش می‌کند تخیل و رئالیته را در آن به یکدیگر بیامیزد.

این فیلم قصه پرغصه روشنفکر و زمانه‌اش است؛ داستان جدایی و هجرت، ماجرای نوشتن و رنج، قصه جان کندن و ماندن، و ماجرای نومیدی و حرمان. مرگ در این فیلم نه صرفاً در معنای جسمانی، که در ابعاد روانشناختی و فلسفی نیز به کار گرفته شده است.

فرمان‌آرا مرگ را در نسبت با چگونه زیستن معنی می‌کند و تاویلی فلسفی و انسان‌شناختی از آن ارائه می‌دهد. یکی از سکانس‌های منحصر‌به‌فرد فیلم، حضور در پاسارگاد کنار مقبره کوروش کبیر است که با نگاه حسرت‌آمیز دو روشنفکر به دشت مرغاب، به انتهای داستان پرآب‌چشم فیلم نزدیک می‌شود. بازی رضا کیانیان در نقش سعدی که برای اولین بار نقش پیرمردی ۷۵ ساله (بیست سال بزرگ‌تر از سنش) را بازی می‌کرد، درخشان و برنده جایزه جشن حافظ شد و جمشید مشایخی نیز در نقش شبلی، پرسونایی دوست‌داشتنی و همدلانه از خود به یادگار گذاشته است.

بابک حمیدیان و جمشید مشایخی در فیلم یک بوس کوچولو ۱۳۸۳

بازیگران و هنرپیشه ها

  • رضا کیانیان در نقش محمد‌رضا سعدی
  • جمشید مشایخی در نقش اسماعیل شبلی
  • جمشید هاشم‌پور
  • هدیه تهرانی
  • فاطمه معتمدآریا
  • فخری خوروش
  • مریم سعادت
  • مهدی صفوی
  • بابک حمیدیان
  • هوشنگ حریرچیان
  • هدایت هاشمی
  • پیام دهکردی

هدیه تهرانی در فیلم یک بوس کوچولو ۱۳۸۳

اطلاعات و عوامل فیلم سینمایی ایرانی یک بوس کوچولو ۱۳۸۳

  • نام فیلم: یک بوس کوچولو
  • نام انگلیسی: Yek Boose Koochooloo (A Little Kiss)
  • ژانر: اجتماعی، معناگرا، درام
  • سال انتشار: ۱۳۸۳
  • کشور سازنده: ایران
  • کارگردان: بهمن فرمان‌آرا
  • نویسنده: بهمن فرمان‌آرا
  • تهیه‌کننده: علیرضا شجاع‌نوری
  • مدت زمان: ۹۵ دقیقه
  • تاریخ انتشار: ۲۳ آذر ۱۳۸۴
  • شرکت پخش: نمایشگران
  • فروش: ۱۵۳,۰۰۰,۰۰۰ تومان (تهران)